Bài 29: Thấu kính mỏng

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
SỞ GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO TIỀN GIANG
TỔ : VẬT LÝ

BÀI 29:
TH U KÍNH M NGẤ Ỏ

I- THẤU KÍNH. PHÂN LOẠI THẤU KÍNH
1/ Định nghĩa:
Thấu kính là một khối chất trong suốt ( thủy
tinh, nhựa, …) giới hạn bởi hai mặt cong hoặc
bởi một mặt cong và một mặt phẳng.

2/ Phân loại thấu kính:
a. Theo hình dạng, gồm 2 loại:
- Thấu kính lồi ( thấu kính rìa mỏng)
- Thấu kính lõm ( thấu kính rìa dày)

b. Trong khơng khí:
- Thấu kính lồi là thấu kính hội tụ
- Thấu kính lõm là thấu kính phân kì

là thấu kính có bề dày chính giữa rất nhỏ so với bán
kính mặt cầu.
Thấu kính hội tụ
Thấu kính phân kì
Kí hiệu:
3/ Thấu kính mỏng

II- KHẢO SÁT THẤU KÍNH HỘI TỤ
1/ Quang tâm. Tiêu điểm. Tiêu diện
a. Quang tâm
O
T
r
ụ
c

p
h
ụ
Trục chính
* O : quang tâm của thấu kính. Mọi tia tới qua quang
tâm O đều truyền thẳng.
* Trục chính: đường thẳng đi qua O và vng góc với
mặt thấu kính
* Trục phụ: các đường thẳng khác đi qua O

b. Tiêu điểm. Tiêu diện
•
Khi chiếu tới thấu kính một chùm tia tới song song
thì chùm tia ló cắt nhau ( hội tụ ) tại tiêu điểm ảnh
của thấu kính.
•
Trên mỗi trục có 1 tiêu điểm ảnh:
-
Trên trục chính: tiêu điểm ảnh chính F’
-
Trên trục phụ: tiêu điểm ảnh phụ F’
n
( n = 1, 2, 3,…)
•
Các tiêu điểm ảnh của thấu kính hội tụ đều là tiêu
điểm ảnh thật ( hứng được trên màn)
_ Tiêu điểm ảnh:

Tiêu điểm ảnh phụ F’
1
Tiêu điểm ảnh chính F’
F’
O
F’
1
O

_ Tiêu điểm vật:
•
Trên mỗi trục của thấu kính hội tụ, chùm tia tới
xuất phát từ tiêu điểm vật sẽ cho chùm tia ló song
song.
•
Trên mỗi trục có 1 tiêu điểm vật:
-
Trên trục chính: tiêu điểm vật chính F
-
Trên trục phụ: tiêu điểm vật phụ F
n
( n = 1, 2, 3,…)
•
Tiêu điểm ảnh và tiêu điểm vật trên một trục nằm
đối xứng với nhau qua quang tâm O.

Tiêu điểm vật chính F
Tiêu điểm vật phụ F
1
F’
O
F
F’
1
O
F
1

_ Tiêu diện: tập hợp tất cả các tiêu điểm tạo thành
tiêu diện.
Mỗi thấu kính có 2 tiêu diện: tiêu diện ảnh và tiêu
diện vật.
F F’O
Chiều truyền ánh sáng

2/ Tiêu cự. Độ tụ
là khoảng cách từ quang tâm đến
tiêu điểm chính của thấu kính.
Đối với thấu kính hội tụ: f > 0 (ứng với tiêu điểm
ảnh F’ thật)
b. Độ tụ:
D =
1
f
Thấu kính có khả năng hội tụ chùm tia sáng càng
mạnh khi f càng nhỏ.
( m )
( dp ) : điốp
f = OF’= OF
a. Tiêu cự :

III- KHẢO SÁT THẤU KÍNH PHÂN KÌ
_ Quang tâm của thấu kính phân kì có cùng tính
chất như quang tâm của thấu kính hội tụ.
O
T
r
ụ
c

p
h
ụ
Trục chính
1/ Quang tâm. Tiêu điểm. Tiêu diện

Xem chi tiết: Bài 29: Thấu kính mỏng