Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
+Phải tuyển chọn được những người có trình độ chuyên môn cần thiết cho
công việc để đạt tới năng suất lao động cao, hiệu suất công tác tốt.
+Tuyển được những người có kỷ luật, trung thực, gắn bó với công việc và tổ
chức.
2. Vai trò của công tác tuyển mộ, tuyển chọn, nhân lực trong tổ chức.
Trong quá trình sản xuất kinh doanh không phải lúc nào doanh nghiệp
cũng hoạt động với một số lượng nhân viên và cơ cấu định sẵn mà doanh
nghiệp luôn phải có sự thay đổi nhằm thích hợp với môi trường kinh doanh.
Những sự thay đổi này luôn diễn ra, đòi hỏi doanh nghiệp phải bố trí những
nhân viên đủ năng lực vào vị trí phù hợp. Để đáp ứng nhu cầu này thì doanh
nghiệp phải tuyển mộ và tuyển chọn lao động. Công tác này không chỉ đảm
bảo cho nhu cầu nhân lực ngắn hạn mà còn đảm bảo cho các kế hoạch phát
triển lâu dài của doanh nghiệp. Nếu công tác này được thực hiện tốt sẽ giúp
cho doanh nghiệp có được những con người có kỹ năng phù hợp với sự phát
triển của doanh nghiệp trong tương lai, tuyển chọn tốt sẽ giúp cho doanh
nghiệp giảm được các chi phí do phải tuyển chọn lại, đào tạo lại cũng như
tránh được các rủi do trong quá trình thực hiện công việc. Vì vậy sẽ làm cho
quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp có thể hoạt động ổn định, đạt
được hiệu quả cao. Ngược lại sẽ làm cho tình hình sản xuất kinh doanh mất
ổn làm giảm hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp dẫn
đến khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường giảm, do vậy khó
phát triển được.
Mặt khác không phải lúc nào doanh nghiệp cũng có ngay những nhân
viên có thể đảm nhận được những vị trí quan trọng. Thông qua công tác tuyển
mộ và tuyển chọn doanh nghiệp có thể tìm cho mình những nhân viên giỏi có
khả năng giải quyết công việc một cách hiệu quả. Công việc được giải quyết
nhanh chóng, có chất lượng cao sẽ tăng hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp
cũng như tạo được niềm tin đối với các đối tác khác trong kinh doanh. Đồng
thời có thể nâng cao uy tín và thị phần của doanh nghiệp trên thương trường.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Ngày nay với sự phát triển khoa học ngày càng cao, rất nhiều ứng dụng khoa
học công nghệ được đưa vào công việc sản xuất kinh doanh thì rất cần những
con người có thể làm chủ khoa học công nghệ vào làm việc ở doanh nghiệp,
khả năng thay thế những người lao động này khó khăn hơn trước rất nhiều.
Do vậy công tác tuyển mộ, tuyển chọn nhân lực ngày càng trở lên quan trọng
đối với mỗi doanh nghiệp nếu không thực hiện tốt công tác này, có thể khi
vào doanh nghiệp sẽ không làm được việc hoặc bỏ việc ảnh hưởng đến hoạt
động sản xuất gây thiết hại cho doanh nghiệp rất nhiều.
Như vậy công tác tuyển mộ và tuyển chọn lao động là một hoạt động
quan trọng, có tác động lớn đến hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. Điều
này đòi hỏi sự quan tâm thích đáng từ phía các nhà quản trị doanh nghiêp đặc
biệt là bộ phận tổ chức tuyển chọn lao động của các doanh nghiệp.
II.Quá trình tuyển mộ trong tổ chức
1.Xây dựng kế hoạch tuyển mộ
Tuyển mộ là chức năng cơ bản của quản trị nguồn nhân lực . Phòng
nhân lực có chức năng là cơ quan tham mưu cho các cấp lãnh đạo trong tổ
chức về việc hoạch định các chính sách tuyển mộ như : xác định nhu cầu
tuyển mộ, địa chỉ tuyển mộ, kinh phí tuyển mộ, các mục tiêu tuyển mộ cụ thể.
Các “Bản mô tả công việc” và “Bản xác định yêu cầu công việc đối với người
thực hiện” có vai trò quan trọng trong quá trình tuyển mộ. Nội dung của các
bản này là căn cứ để quảng cáo , thông báo tuyển mộ, xác định kỹ năng kỹ
xảo cần thiết mà người xin việc cần phải có nếu họ muốn làm việc tại vị trí
cần tuyển mộ.
Phòng nhân lực chịu trách nhiệm việc đánh giá quá trình tuyển mộ,
nghiên cứu để đưa ra được quy trình tuyển mộ hiệu quả nhất. Việc xây dựng
kế hoạch tuyển mộ cần có các công việc như lập kế hoạch tuyển mộ, xác định
nguồn tuyển mộ, phương pháp và thời gian tuyển mộ.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
1.1 Lập kế hoạch tuyển mộ
Trong hoạt động tuyển mộ lao động doanh nghiệp cần có kế hoạch hoá
nguồn nhân lực cụ thể, từ đó xác định nhu cầu nhân lực của doanh nghiệp.
Doanh nghiệp cần bao nhiêu người, ở những vị trí nào, nhu cầu đột xuất hay
thường niên. Đó là những vấn đề doanh nghiệp cần làm rõ để việc tuyển mộ
và tuyển chọn lao động tốt hơn. Đi đôi với vấn đề đó doanh nghiệp cũng cần
phải có một kế hoạch tuyển mộ cụ thể, chi tiết, sẽ tránh được những sai sót
không đáng có, tiết kiệm được thời gian cho quá trình tuyển mộ.
Trong kế hoach tuyển mộ doanh nghiệp cần xác định xem cần tuyển
mộ bao nhiêu người cho từng vị trí cần tuyển. Muốn vậy doanh nghiệp cần
xác định được tỷ lệ sàng lọc ở mỗi vị trí cần tuyển mộ một cách chính xác và
hợp lý. Bởi vì, tỷ lệ sàng lọc có ảnh hưởng tới chi phí tài chính , tâm lý và kỳ
vọng của người dự tuyển . Các tỷ lệ sàng lọc phần lớn quyết định bởi tính đặc
thù của công việc, tâm lý xã hội của người xin việc, trong đó yếu tố thu nhập
có ý nghĩa quan trọng nhất. Khi xác định tỷ lệ sàng lọc cần căn cứ vào các
yếu tố sau:
+ Thị trường lao động (sự cân bằng cung cầu của thị trường lao động)
+ Chất lượng của nguồn lao động mà doanh nghiệp sử dụng
+Tâm lý chọn nghề của người lao động
+Mức độ phức tạp của công việc cần tuyển
Khi đã xác định được số lượng người cụ thể cần tuyển mộ thì vấn đề
còn lại là xác định các nguồn tuyển mộ và phương pháp tuyển mộ, thời gian
tuyển mộ.
1.2.Xác định các nguồn và phương pháp tuyển mộ
1.2.1 Đối với nguồn nhân lực bên trong tổ chức
Đối với các vị trí quan trọng thông thường các doanh nghiệp sử dụng
hệ thống thông tin nguồn nhân lực trong công ty để biết được ai là người có
năng lực trong số các nhân viên để đề bạt những nhân viên này.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Đối với các vị trí ít quan trọng, các Công ty trên thế giới thường sử dụng
phương pháp:
Niêm yết chỗ làm hay công việc đang cần tuyển người. Bảng niêm yết
này được dán ngay chỗ công khai để mọi người đều biết. Đó là một thủ tục
thông báo cho công nhân viên toàn Công ty biết rằng hiện đang cần tuyển
người cho một số công việc nào đó.
Sự giới thiệu của nhân viên công ty những người có năng lực trong quá
trình làm việc .
*Ưu điểm của nguồn này
Với những vị trí công việc cần tuyển mộ đột xuất thì cách tốt nhất là
thông báo trong nội bộ Công ty. Vì nhân viên chỉ cần một thời gian ngắn là có
thể hoà nhập vào môi trường làm việc mới ngay. Đồng thời, tuyển người theo
nguồn này sẽ đem lại những cơ hội thăng tiến cho nhân viên trong doanh
nghiệp, tạo ra động lực làm viêc cho nhân viên làm việc, phấn đấu hoàn thiện
mình để được thăng tiến.
*Nhược điểm của nguồn này
Khi đề bạt những người đang làm việc trong doanh nghiệp sẽ có hiện
tượng những người không được bổ nhiệm không phục lãnh đạo tạo ra những
xung đột về tâm lý như chia bè phái gây mâu thuẫn mất đoàn kết nội bộ. Đối
với các doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ nếu chỉ sử dụng nguồn bên trong
doanh nghiệp sẽ không cải thiện được chất lượng lao động.
1.2.2. Đối với nguồn nhân lực từ bên ngoài tổ chức
1.2.2.1Các nguồn tuyển mộ
*Bạn bè của nhân viên:
Đó chính là bạn bè của các nhân viên trong công ty, tuyển mộ theo
nguồn này có ưu điểm ứng viên nhanh hoà nhập với doanh nghiệp. Nhưng
nhược điểm là có khả năng dẫn tới sự thiên vị hoặc cảm tưởng không tốt
trong nhân viên khi một người bạn, họ hàng của họ không được chấp nhận
vào làm việc.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
*Nhân viên cũ của Công ty
Những nhân viên cũ của công ty muốn trở lại làm việc cho công ty là
những người lao động đã từng làm việc tại doanh nghiệp sẽ có thể làm được
công việc ngay khi được nhận vào làm việc, không phải tốn chi phí đào tạo và
thời gian làm quen với công việc. Qua việc này giúp cho các nhân viên khác
thấy là doanh nghiệp mà mình làm việc có điều kiện tốt hơn doanh nghiệp
khác, từ đó họ sẽ gắn bó với doanh nghiệp hơn.Việc nhận lại số nhân viên này
có thể làm cho nhân viên khác có ý tưởng rằng họ có thể rời Công ty bất cứ
khi nào họ muốn mà một khi trở laị họ cũng chẳng bị mất mát gì.
*Ứng viên tự nộp đơn xin việc
Những người tự ý đến công ty để nộp đơn xin việc được coi như là ứng
viên tự nguyện. Loại hồ sơ như thế có thể tiết kiệm được tiền bạc và thời gian
cho Công ty khi Công ty cần tuyển hoặc cần nhân viên gấp. nhưng công ty sẽ
phải quanr lý hồ sơ của các ứng viên này.
*Nhân viên của hãng khác.
Đó chính là các nhân viên có sẵn tay nghề của một hãng khác, của các
cơ quan nhà nước, các trung tâm nghiên cứu Đây là con đường ngắn nhất và
có hiệu quả nhất vì Công ty không phải chi phí cho nghiệp vụ đào tạo dù là
ngắn hạn và gần như không cần qua thời kỳ tập sự. Mặc dù, có ưu điểm là
nguồn tuyển mộ có hiệu quả nhưng doanh nghiệp cũng cần thận trọng tránh bị
ăn cắp công nghệ.
*Các trường đại học và cao đẳng
Sinh viên trong các trường đại học và cao đẳng là những người vẫn
còn giữ thói quen học tập, tâm hồn còn trong trắng dễ đào tạo có sức bật để
vươn lên có nhiều sáng kiến Đây là một nguồn có giá trị và chứa đựng tiềm
năng cao, đặc biệt đối với các công ty sử dụng lao động có trình độ cao. Tuy
nhiên Công ty cũng cần tính đến các khoản chi phí để đào tạo những nhân
viên mới thuộc nguồn này.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
*Người thất nghiệp và người làm nghề tự do: Có nhiều người có khả năng
nhưng họ lại tham gia vào "đội quân" này. Nếu biết khai thác nguồn này
doanh nghiệp có thể tuyển cho mình được những nhân viên giỏi.
1.2.2.2 Phương pháp tuyển mộ.
*Quảng cáo
Đây là phương pháp được rất nhiều Công ty áp dụng ở Việt Nam. Giá
cả quảng cáo thay đổi tuỳ theo năm và tuỳ theo báo chí. Quảng cáo trên báo
chí là nguồn cung cấp nhân viên trẻ tuổi, cách tuyển mộ này thường áp dụng
khi các phương pháp thu hút khác quá tốn kém hoặc khó khăn. Phương pháp
này có thể gây phản ứng xấu của nhân viên. Khi họ biết Công ty đang cần
người nhất là đối với các ngành nghề đòi hỏi kỹ năng cao. Hậu quả là năng
suất lao động sẽ giảm.
*Cử chuyên viên tuyển người đến các trường.
Công ty cử các chuyên viên tuyển người đến các trường kỹ thuật,
hướng nghiệp, các trường đại học và các viện đại học. Vì các trường này luôn
tạo điều kiện để các Công ty cử người đến tiếp xúc phỏng vấn. Các trường đã
phân loại sinh viên dựa vào khả năng, sở thích, thành tích học tập nên công ty
dễ dàng tiến hành chọn lọc ứng viên theo yêu cầu. Lịch trình phỏng vấn cũng
như phòng ốc đều thuận lợi cho các Công ty. Đây là một phương pháp có hiệu
quả do vậy ở Việt Nam nên sớm thực hiện.
*Các cơ quan tuyển dụng
Chất lượng tuyển dụng tuỳ theo khả năng chuyên môn của cấp quản trị
ở cơ quan này. Sử dụng phương pháp này các Công ty không mất nhiều thời
gian phỏng vấn trắc nghiệm hàng trăm người để lấy một hai người. Nếu
doanh nghiệp sử dụng biện pháp này cũng nên cân nhắc chi phí sử dụng cho
việc tuyển người cho phù hợp với tài chính của mình.
*Sinh viên thực tập
Đây cũng là một hình thức tuyển mộ có hiệu quả. Vì qua thời gian thực
tập ở Công ty và qua mối quan hệ tiếp xúc sinh viên. Sinh viên có thể xác
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
định được có nên làm việc tại đây không và ngược lại Công ty thấy sinh viên
có khả năng và tư cách làm việc tại Công ty không.
* Nhờ nhân viên giới thiệu
Đối với một số cơ quan đòi hỏi những kỹ năng tương đối hiếm họ
thường áp dụng phương pháp tham khảo ý kiến nhân viên hay nói một cách
khác là nhờ nhân viên giới thiệu.
2. Tìm kiếm người có nhu cầu làm việc.
Quá trình tìm kiếm người xin việc có vị trí quan trọng, nó được quyết
định bởi các phương pháp tuyển mộ người xin việc, các phương pháp này phụ
thuộc vào các nguồn tuyển mộ mà doanh nghiệp định thu hút.
Trong quá trình tuyển mộ các doanh nghiệp gặp khó khăn khi thu hút
những người lao động có trình độ cao trong những thị trường cạnh tranh gay
gắt. Trong điều kiện như vậy thì doanh nghiệp phải đưa ra được các hình thức
hấp dẫn để tuyển được những người phù hợp với yêu cầu công việc và làm
việc lâu dài tại doanh nghiệp.
Như vậy khi tiến hành tuyển mộ doanh nghiệp cần xác định được nguồn
tuyển mộ cho mình, sau đó đưa ra các chính sách để thu hút người xin việc
sao cho đạt được mục đích yêu cầu của mình với chi phí nhỏ nhất.
3. Đánh giá quá trình tuyển mộ.
Sau khi tuyển mộ thì tổ chức cần phải đánh giá các quá trình tuyển mộ
của mình để biết được các ưu nhược điểm rút kinh nghiệm. Để đánh giá quá
trình tuyển mộ tổ chức cần đánh giá nội dung và các chi phí cho tuyển mộ.
Các vấn đề cần đánh giá là:
+Tỷ lệ sàng lọc có hợp lý không?
+có đảm bảo công bằng của tất cả các cơ hội xin việc không?
+Các thông tin thu được đã đảm bảo đủ mức tin cậy cho việc tuyển chọn
chưa?
+ Chi phí tài chính cho quá trình tuyển mộ liệu có giảm được không?
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
III. Quá trình tuyển chọn nhân lực trong tổ chức
1 Các bước của quá trình tuyển chọn
Sau khi tuyển mộ tập trung đủ các ứng viên để tuyển chọn. Công ty sẽ
tiến hành quá trình tuyển chọn.Việc tuyển chọn lao động có thể theo những
bước sau:
1.1 Tiếp đón và phỏng vấn sơ bộ các ứng viên
Đây là giai đoạn chọn lựa sơ bộ để loại các ứng viên không đủ yêu cầu.
Phỏng vấn viên hỏi thẳng một số câu hỏi về chuyên môn ngay, ứng viên tỏ ra
không có trình độ cũng như không có kinh nghiệm, phỏng vấn viên sẽ loại
người này ngay. Nhiệm vụ của giai đoạn này không những xây dựng thiện ý
cho hãng mà còn tối đa hoá hiệu quả của việc tuyển mộ và tuyển chọn.
1.2. Sàng lọc qua đơn xin việc
Bước này Công ty yêu cầu ứng viên điền vào mẫu đơn xin việc do
Công ty soạn thảo. Sau đó người quản trị nhân sự đánh giá xem ứng viên có
phù hợp với nhu cầu của Công ty không. Do đó mẫu đơn Công ty soạn thảo
cần phải rất chi tiết. Mẫu đơn này càng chi tiết và khoa học bao nhiêu thì
Công ty càng tiết kiệm được thời gian chọn lựa bấy nhiêu.
Thông tin mà ứng viên điền vào đơn được đối chiếu so sánh với bản mô
tả tiêu chuẩn chi tiết của công việc để xem các tiêu chuẩn của ứng viên có phù
hợp với yêu cầu của Công ty không. Do đó việc soạn thảo mẫu đơn này cần
phải thận trọng, kỹ càng.
1.3. Trắc nghiệm nhân sự trong tuyển chọn
Trắc nghiệm là một phương pháp hay được sử dụng để đánh giá tuyển
chọn nhân viên do có nhiều ưu điểm. Việc áp dụng phương pháp này nhằm
mục đích tuyển được người thích hợp với công việc được giao đem lại hiệu
quả cho công tác tuyển mộ, tuyển chọn.
* Ưu điểm
Phương pháp trắc nghiệm đem lại cho Doanh nghiệp những lợi điểm sau:
- Tiên đoán ứng viên có thể thành công trong việc làm với mức độ nào.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
- Khám phá ra những khả năng hay tài năng đặc biệt của ứng viên mà đôi lúc
ứng viên không hề hay biết.
- Kết quả chính xác hơn phỏng vấn vì sẽ giới hạn phần nào ý kiến chủ quan
của người phỏng vấn.
- Giúp cho Công ty hay bất cứ một tổ chức nào tìm được các điểm đặc biệt về
cá tính cũng như năng khiếu tiềm ẩn của từng ứng viên.
- Giúp tìm ra những ứng viên có đặc điểm giống nhau để sắp xếp họ làm
chung một lĩnh vực. Chính việc sắp xếp này sẽ giúp nhân viên có thể hoà
nhập tốt trong khi làm việc.
* Nhược điểm
Phương pháp trắc nghiệm cũng chỉ là một phương pháp tương đối và
cần phối hợp với những phương pháp khác nếu muốn đi đến những kết luận
chính xác. Bởi vì:
- Một bài thi trắc nghiệm của bất kỳ ứng viên nào dù đạt được mức độ cao
nhất cũng chưa chắc chắn đưa đến một sự suy đoán chính xác hoàn toàn về
khả năng tài khéo léo bản tính của ứng viên đó.
- Phương pháp trắc nghiệm chỉ mang lại hiệu quả tốt khi những dữ kiện mà
ứng viên cung cấp là rõ ràng và tương đối chính xác.
- Kết quả trắc nghiệm tuỳ thuộc vào trình độ của người tạo ra chương trình
trắc nghiệm
Hiện nay, có ba cách trắc nghiệm là: viết trắc nghiệm, phỏng vấn trắc
nghiệm, trắc nghiệm bằng máy móc hình vẽ và các dụng cụ khác.
*Các loại trắc nghiệm
+Trắc nghiệm về kiến thức tổng quát: Để kiểm tra trình độ hiểu biết tổng
quát của một cá nhân hay một ứng viên đạt đến đâu. Loại trắc nghiệm này bao
gồm nhiều lĩnh vực liên quan đến: kinh tế, địa lý, giáo dục, triết học
+ Trắc nghiệm tâm lý: Trắc nghiệm tâm lý giúp nhà quản trị hiểu được thái độ
ứng sử của ứng viên như hướng nội hay hướng ngoại .
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
+Trắc nghiệm khả năng nhận thức: Dùng để đo lường khả năng học hỏi cũng
như khả năng hoàn thành một công việc nào đó.
+ Trắc nghiệm trí thông minh: Loại trắc nghiệm này người ta có thể suy đoán
khả năng của ứng viên về từ ngữ, óc phân tích khả năng hiểu biết về những
mối liên hệ trong không gian và lý luận logic.
Việc xác định trí thông minh dựa vào khả năng của cá nhân khi làm
trắc nghiệm. Từ đó xác định tuổi tinh thần của cá nhân đó và tỷ lệ trí thông
minh IQ được xác định như sau:
IQ = Tuổi tinh thần x 100
Tuổi thực
Việc xác định mức IQ sẽ khẳng định trí tuệ của người làm trắc nghiệm.
Tuy nhiên doanh nghiệp chỉ làm trắc nghiệm này khi cần sử dụng các nhân
viên nghiên cứu hoặc lập các chương trình liên quan đến toán học.
+Trắc nghiệm cá tính: Để biết được cá tính của một người nào đó có phù hợp
với công việc không.
+ Trắc nghiệm năng khiếu và khả năng chuyên môn.
+ Trắc nghiệm sở thích về nghề nghiệp
1.4. Phỏng vấn tuyển chọn
Cuộc phỏng vấn sâu xem ứng viên thực sự có đủ kiến thức hoặc trình
độ đối với công việc đảm nhận sau này không. Đồng thời,đánh giá một cách
trực tiếp phong thái bên ngoài của ứng viên như ăn mặc, dáng vóc, khoa ăn
nói, cũng như thái độ tác phong của ứng viên. Đánh giá một cách trực tiếp tài
năng, óc thông minh cũng như tâm lý của ứng viên, ý chí, nghị lực, óc suy
luận, mức độ thích nghi với hoàn cảnh.
Những người thường phụ trách việc phỏng vấn như: Tổng giám đốc,
trưởng phòng nhân sự, quản lý trực tiếp của ứng viên sau khi được tiếp nhận,
chuyên viên phỏng vấn.
Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét